[ook verschenen in de Vriendenband van de Vrienden van de Atletiek]

Net als voor het personeel van het bondsbureau is dat gebouw open voor 50% van de totale bemensing. Zodoende kunnen we in twee ploegen op andere dagen in de week weer ter plekke werken.
(Zolang het duurt want terwijl deze woorden geschreven worden, lopende de besmettingscijfers enorm op en is het R-getal 2.91. Maar we houden hoop.....)

Gelukkig blijven mensen contact met ons zoeken. Dat leidde de afgelopen periode tot:

  • Vera van Venetiën is de dochter van destijds sprinter, later heel actief en betrokken bestuurder bij zijn vereniging in het Leidse en in het district, Carel van Venetiën. Een doos vol keurig geselecteerde foto's, wat tijdschriften, verslagen van (jaar-)vergaderingen en diverse andere wetenswaardigheden voor Erfgoed.
  • We kregen van jarenlang-inspirerend-Erfgoed-medewerker Marius Bos een recent krantenartikel over Lien Gisolf, die in 1928, bij de Olympische Spelen in Amsterdam, zilver won op het onderdeel hoogspringen en in die periode ook drie keer het wereldrecord verbeterde (tot uiteindelijk 1,62 meter.)
  • Louise de Beer, echtgenote van destijds voorzitter/directeur Wim de Beer, bracht ons een aantal herinneringen zoals bijvoorbeeld een plaquette ter herinnering aan het slaan van de eerste paal van het eerste eigen bondsbureau in Nieuwegein. Ook zat er een 2 kg-mannendiscus bij, waarop meerdere handtekeningen. Duidelijk leesbaar is die van Wolfgang Schmidt. We weten niet waar/waarom/wanneer/en van wie Wim deze discus gekregen heeft. Weer studiemateriaal!

 Gever en geverinnen, onze dank is groot!

 

[ook verschenen in de Vriendenband van de Vrienden van de Atletiek]

Ondanks de al meer dan een jaar durende beperkingen waaronder we ons werk moeten doen, weten mensen ons -fijn!- nog steeds te vinden.

Met vragen over prestaties. Kunnen we meestal redelijk beantwoorden, hoewel niet altijd. Soms laat omdat we minder bij onze bronnen kunnen komen. Overigens wordt het aantal (historische) bestenlijsten dat op onze site www.atletiekerfgoed.nl geplaatst is, nog steeds uitgebreid.
Of we belangstelling hebben voor wat we ‘memorabilia’ noemen, zoals bijvoorbeeld ereprijzen. Vrijwel steeds wijzen we dat soort aanbiedingen vriendelijk af want we zijn immers geen museum. Er zijn sportbonden die kasten vol met bekers, medailles, vaantjes en dergelijke hebben verzameld maar triest gegeven is dan dat daar nooit iemand naar komt kijken. En wij hebben er eerlijk gezegd een hekel aan om wekelijks urenlang stofnesten te moeten verwijderen…
Of we het archief van een vereniging willen overnemen …. Want de beheerder wordt ouder en vreest dat de jeugd er minder in geïnteresseerd is om het bij te houden. Maar typische verenigingszaken vallen voor een landelijk georiënteerde Stichting zoals wij zijn, buiten onze doelstelling.  Met accepteren, enkele ‘landelijk’ aantrekkelijke krenten uit de pap vissen en de rest toevertrouwen aan het ronde archief doen wij de schenker geen recht en dat is het laatste wat we willen.

Interessante vragen vinden wij die als: Waarom erkent World Athletics (en daarvoor ook de IAAF) maar één record (outdoor én indoor) voor polsstokhoogspringen? Dat is een vraag waar Wouter Schoemaker, onze specialist records, ranglijsten, reglementen ook mee worstelt. Via ITO Niels van der Aar zijn we uiteindelijk bij DE Hongaarse reglementenkenner van de WA Imre Matrahazi uitgekomen. Zijn reactie: “It just happens to be the Pole Vault, in fact, any performance could be better than outdoors and then called “the World Record”. There are however, far more competitions outdoors, so the changes are bigger to achieve a record there. PV is a spectacular event and therefore more often staged indoors, even as standalone event.”
Overigens erkennen wij nog(?) wél beide: een out- en een indoorrecord.
Een andere vraag: Waar lag de eerste 400 meter sintelbaan in ons land? In 1896 was er een in Groningen, in het Noordersportpark, een  paardenbaan. Zeker is, dat er op 18 mei 1914 ook atletiek- (en wielren-) wedstrijden op georganiseerd zijn maar paardenbanen waren en zijn toch altijd langer dan 400 meter? Er is slechts bekend dat er rechte stukken waren van respectievelijk 300, en 804,5 meter.
In Amsterdam werd op 24 mei 1914 “Het Stadion” geopend. Een voetbalstadion, met sintelbaan eromheen. We konden vinden, dat daar op is gewielrend. Maar ook atletiek? Aan de foto die ervan beschikbaar is, zou die baan 400 meter hebben kunnen zijn maar zekerheid hebben we er niet over. Overigens bleek Het Stadion niet toereikend voor de Olympische Spelen van 1928, dus bouwde men, 200 meter verderop, het Olympisch Stadion. Na de Spelen werd Het Stadion gesloopt.
Het lijkt er zodoende sterk op dat Te Werve, in Rijswijk, de eerste specifieke sintelbaan in ons land was. Geopend in 1923 met Nationale recordwedstrijden op 28 juli en hoewel het meer een vierkant was met vier bijna haakse bochten -én precies 398,115 meter in plaats van 400, is Te Werve vele tientallen jaren heel belangrijk geweest, zeker tot en met de jaren ’60. In 1997 werd de laatste wedstrijd georganiseerd en sinds 2004 is er geen baan meer te vinden.

Eind februari overleed Antoon de Groot. Tientallen jaren lang een fenomenaal statisticus. Gelukkig dacht zijn familie bij het leegruimen van zijn huis aan ons. Twintig! kratten en dozen, vol uitslagen, ranglijsten, boeken, een grote schat aan materiaal. Het is intussen geordend en geïnventariseerd, nu nog het meeste werk: inschrijven en op de goede plaats opbergen.

We zijn al een tijd bezig om alle verenigingen, die ooit lid zijn geweest van de Unie (al dan niet voor een fusie) in kaart te brengen. Intussen begint het er een beetje op te lijken maar we weten zeker dat er in de voorlopige lijst die we nu bijna hebben nog veel hiaten -en fouten?- zitten. Zoals er momenteel verenigingsnummers zijn toegekend, zullen we ook een codering moeten maken want veel verenigingen hadden een zelfde naam. Vooral de Griekse oudheid was/is populair: zo hebben we bijvoorbeeld 17 keer de naam Sparta gevonden. Als we zover zijn, gaan we zeker uw medewerking vragen, want we zijn ervan overtuigd dat er ook heel veel kennis over het verleden bij onze lezers aanwezig is.

Tot slot: exemplaren van de Atletiekwereld zijn voor iedereen (deels) gratis in te zien.  Ga naar: www.delpher.nl
Op het startblad:   Zoeken: tijdschriften.       2e  blok: Athletiekwereld         Na “zoeken” verschijnen de AW’s.
Voor het gewenste jaartal in. Van 1934 t/m 1939 is volledig beschikbaar, van 1940 t/m 1959 kan een slotje in de weg zitten omdat auteursrechten (nog) niet afdoende geregeld zijn. Erop klikken kan dit soms openen.
Vanaf 1960 is nog niet gedigitaliseerd.
En nu we toch bij het hoofdstukje websites aanbeland zijn: www.atletiekerfgoed.nl al eens bekeken?

 

 

Het jaarverslag van de Stichting Atletiekerfgoed is gereed, met een opsomming van o.a. activiteiten, schenkingen en contacten in 2020.

Als stichting beheren we een grote collectie aan boeken, tijdschriften, foto's, video's en andere materialen die te maken hebben met atletiek in Nederland of Nederlandse atleten. Om een beeld te krijgen van wat we beheren hebben we overzichten van een deel van onze collectie op deze site staan op de pagina 'Collectie'. De overzichten op deze pagina zijn vandaag weer helemaal bijgewerkt.

Bij vragen over specifieke zaken of om iets uit onze collectie een keer in te zien, kunt u Contact met ons opnemen.

 

Atletiekwereld

Zoals bekend beheren we ook een grote collectie van tijdschriften die door de Atletiekunie of haar voorgangers zijn uitgegeven. Een deel daarvan, namelijk de Atletiekwereld van 1934 t/m 1960, is onlangs ingescand en online beschikbaar gekomen via Delpher. Neem eens een kijkje via deze link.

Bestenlijsten

In de jaren 1944 t/m 2016 zijn er vele bestenlijsten per jaar en allertijden uitgegeven. Deze zijn in papieren vorm in te zien in onze bibliotheek, maar ook deels digitaal beschikbaar op deze website. Elke week komt er weer een nieuwe bestenlijst beschikbaar. Neem eens een kijkje op de pagina met de Bestenlijsten.

Het jaarverslag van de Stichting Atletiekerfgoed is gereed, met een opsomming van o.a. activiteiten, schenkingen en contacten in 2019.

[ook verschenen in de Vriendenband van de Vrienden van de Atletiek]

2020 is een heel ander jaar geworden dan we voor ogen hadden.

Maandenlang niet terecht kunnen ‘bij onze spullen’ betekent dat we op veel te veel vragen alleen maar: “Sorry, nog even niet…”  kunnen antwoorden. En hoe lang ‘even’ duurt, valt nog niet in te vullen.

Jan-Willem Eleveld vroeg informatie over Arie van der Werken, de PSV-er die in 1930 Nederlands kampioen werd op het onderdeel 400 meter horden. We konden een beetje helpen, vooral dankzij een jubileumboek van PSV dat we destijds gekregen hebben (en dat we tussen de eerste en tweede covid-19 piek nog net even konden opzoeken).

Jannet van Noord zoekt informatie om de ranglijsten en het overzicht van clubrecords van Lycurgus aan te vullen. Een klein beetje info konden we van huis uit aanleveren, voor een meerkampvraag bleek Hans van Kuijen (weer eens) onmisbaar, maar voor het overige is het wachten op betere tijden.

Dat laatste geldt ook voor Peter Klooster (Runnersworld) die vooral geïnteresseerd is in Jan Zeegers.

Met een zekere regelmaat wordt ons ook het een en ander aangeboden. En ook die contacten moeten geduld hebben. Daily Magazines van Olympische Spelen (Global Sports Communication); misschien iets uit de erfenis van Piet van der Kruk; een aantal zaken van Jo Tingen, die trouwens ook vraagt of wij nog een ranglijstenboekje uit 1971 hebben (met aan zekerheid grenzende waarschijnlijk niet, kunnen misschien lezers helpen?)

Op beperkte schaal kunnen we thuis en van huis uit iets doen, toch is het vooral wachten op betere tijden. Geduld!

Zegt immers een Japans spreekwoord niet: Als men er drie jaren op gaat zitten, zal zelfs een rotsblok wel warm worden. Maar het zou erg fijn zijn als de Japanners die termijn aanmerkelijk kunnen verkorten!  

[ook verschenen in de Vriendenband van de Vrienden van de Atletiek]

Ontvangen

Informatie en memorabilia over/van de Enschede Marathon. Herman Heupers!

Vandaag was ik iets aan het zoeken en daarbij kwam ik nog 3 foto’s tegen van de ‘tentoonstelling’ die gemaakt is t.g.v. het 100-jarig bestaan van de KNAU in 2001. Samen met Cees v.d. Ende en Anny Schmitz maakte ik deel uit van de ‘jubileumcommissie’; Eén van de items was deze reizende tentoonstelling. Het waren drie fotopanelen, die de geschiedenis van de KNAU in een notendop verbeeldde; de panelen werden in dat jaar bij alle jubileumevenementen tentoongesteld. Ik denk dat de panelen inmiddels niet meer bestaan, maar gelukkig hebben we de foto’s nog........schreef Fenny van Osch en stuurde ze ons toe.

World Athletics heeft een boek uitgegeven, getiteld: ‘Progression of World Athletics Records’. Hierin staan alle wereldrecords vanaf het begin tot nu toe zeer gedetailleerd beschreven. Vaak gaan ze v.w.b. het begin zelfs terug tot halverwege de 19e eeuw. Een fantastisch naslagwerk, waarover we van verschillende kanten werden getipt, maar de WA was zo vriendelijk het de Atletiekunie toe te sturen.

Voor alle drie: dankjewel!

Vragen

Komen ook nog steeds binnen. Vaak kunnen we deze beantwoorden, maar dat lukt niet altijd! Zoals:

In 1993 was er een jeugdinterland tussen Nederland, België en Wales. In de AW een hele bladzij verslag van de wedstrijd in Tilburg, verderop uitgebreide uitslagen van alle Nederlanders, van betere prestaties van Belgen, maar het woord Wales komt in totaal een keer of vijf voor....., zonder vermelding van resultaten. Zane Maynard was een van de deelnemers en is op zoek naar zijn prestatie, daar geleverd. Natuurlijk hebben we meer bronnen dan de AW’s, maar.... nergens iets te vinden over uitslagen van de Welshmen!

Bij een andere vraag kunnen we wel iets betekenen. Jeroen v.d. Koningsberg maakt een documentaire over Tinus Osendarp (over ongeveer een half jaartje te zien). We hebben zijn hardloopprestaties geordend aangereikt. We hebben foto's geleverd. We hebben het AW artikel gegeven waarin staat dat hij geroyeerd is (reden: oorlogsverleden). Jeroen zocht een officieel Uniebestuursbesluit, maar dat hebben we nergens kunnen vinden. We houden contact, voor als we nog meer vinden dat voor hem interessant kan zijn en voor als hij nog andere vragen heeft.

[ook verschenen in de Vriendenband van de Vrienden van de Atletiek]

Eerbetoon in Kollum voor Foekje Dillema

Bovenstaande tekst stond boven een krantenknipsel dat ik ontving van Elly Konings uit Drachten. Oplettend als altijd wanneer het mogelijke kopij voor De Vriendenband betreft, stuitte zij op een artikel in het Friesch Dagblad van de hand van Theo Klein. Langzamerhand zijn artikelen over Foekje Dillema een regelmatig terugkerend verschijnsel. Maar eerlijk is eerlijk, de Friezen hebben Foekje in hun harten gesloten en gaan door met het eren van hun sprintkampioene. Wat nu weer, zult u zeggen. Een fantastisch plan is geboren en daarop is van alle kanten positief gereageerd. Het plan is opgevat voor een reusachtige afbeelding van Foekje Dillema op een muur van de Meckama State in Kollum.

Het ontwerp is van de Drachtster graffitikunstenaar Marcus Wedman. Over de uitvoering is het laatste woord nog niet gezegd. Maar daar komen ze wel uit. Op een pad langs de muur is pas ook ter ere van Foekje Dillema een honderd meter lange atletiekbaan geschilderd. Ze weten van geen ophouden in Friesland. Ook is er aan gedacht om daar een zandloper te plaatsen. Passanten kunnen dan testen, of ze de afstand kunnen lopen in Foekje’s tijd van 12,1 seconden.

We houden u op de hoogte van de ontwikkelingen.

Tentoonstelling Sporthelden

In februari van dit jaar ontvingen wij via via het verzoek van mevrouw Tessel Dekker om te helpen zoeken naar een foto voor een tentoonstelling. Ze vertelt hierover:
“In opdracht van de gemeente Amsterdam stel ik een tentoonstelling samen over de sporthelden waarnaar de straten van de Sportheldenbuurt zijn vernoemd. Deze tentoonstelling bestaat uit foto's van de sporthelden en zal te zien zijn in de Sporthal Zuidereiland. Eén van de sporthelden is atlete Lien Gisolf. Ik ben op zoek gegaan naar foto's van haar, in actie en het liefst ook waar haar gezicht duidelijk op te zien is. In mijn zoektocht vond ik een mooie foto op de website van de Nederlandse Atletiekhistorici. Paul van Gool (van de Atletiekhistorici) verwees mij door naar Stichting Atletiekerfgoed. Ik ben dus erg benieuwd of deze foto in jullie collectie zit, en/of wie weet hebben jullie ook nog wel mooiere foto's van deze atlete? Alvast bedankt!
Met vriendelijke groet, Tessel Dekker”

Henk Brouwer en Hugo Tijsmans bogen zich over de vraag en uiteindelijk hebben we een serie van tien foto’s van Lien Gisolf naar Tessel gestuurd. Kennelijk is het haar gelukt om er een te kiezen, want we ontvingen het volgende bericht:

“.... Inmiddels is het zover: de tentoonstelling is vanaf nu te zien! ..... U kunt deze bewonderen in de sporthal op het Zeeburgereiland (Foekje Dillemastraat 118). De sporthal is vanaf 17 augustus geopend, 7 dagen in de week van 8:00 tot 23:00. Ik wil u nogmaals hartelijk bedanken voor het meedenken! Met vriendelijke groet, Tessel”

De reden om dit verhaal op te nemen in De Vriendenband is natuurlijk om onze leden, vooral de Amsterdammers, te attenderen op deze tentoonstelling, die volgens betrouwbare bron erg aardig is om eens te bezoeken.